Jabirdiyda qotillar

Jabirdiyda qotillar

Sobir, Botir va Nigora shahardagi yirik kiyim-kechak do‘konida oddiy ishchi bo‘lib ishlashadi. Ular har kuni katta miqdorda pul aylanishini, kun oxirida tushum kassada saqlanishini yaxshi bilishadi. Uchovlon tashqaridan qaraganda oddiy, mehnatkash xodimlardek ko‘rinsa-da, aslida anchadan beri oson yo‘l bilan katta pul topish haqida o‘ylab yurishadi.

Bir kuni ular do‘kon rahbarlari katta miqdordagi pulni kassaga joylashtirishini bilib qolishadi. Shundan so‘ng Sobir xavfli reja tuzadi: boshliqlarini o‘ldirish, pulni o‘g‘irlash va keyinchalik o‘zlarini ham voqea qurboni sifatida ko‘rsatish. Reja bo‘yicha jinoyat sodir bo‘lgan paytda do‘konning kuzatuv kameralari ishlamasligi kerak. Ular bundan foydalanib, jinoyatni begona odamlar sodir etgandek ko‘rsatishga kelishib olishadi.

Reja amalga oshiriladigan kuni uchovlon o‘zlarini odatdagidek tutishadi. Do‘kon yopilishiga yaqin ular boshliqlar bilan yolg‘iz qolish imkoniyatini topishadi. Mojaro uyushtiriladi va rahbarlar o‘ldiriladi. Keyin kassadagi pul olib ketiladi. Ammo jinoyat izlarini yashirish uchun Sobir, Botir va Nigora bir-birlariga ataylab yengil jarohatlar yetkazib, o‘zlarini ham hujumga uchragan jabrdiydalar qilib ko‘rsatishadi.

Politsiya voqea joyiga yetib kelganida, manzara chindan ham dahshatli ko‘rinadi. Ikki rahbar halok bo‘lgan, uch xodim esa turli darajadagi jarohatlar bilan topiladi. Dastlab hamma narsa do‘konga bostirib kirgan noma’lum jinoyatchilar tomonidan sodir etilgandek tuyuladi.

Jinoyat ishini tajribali kapitan boshqaradi. U voqea joyini sinchiklab ko‘zdan kechiradi, guvohlarning ko‘rsatmalarini tinglaydi, xodimlarni alohida-alohida so‘roq qiladi. Sobir, Botir va Nigora esa oldindan kelishib olgan yolg‘on voqeani bir xil tarzda aytishadi. Ularning gaplarida hech qanday qarama-qarshilik yo‘qdek ko‘rinadi.

Biroq kapitanning e’tiborini bir detal tortadi: jinoyat sodir bo‘lgan vaqtda do‘konning barcha kameralari bir paytda ishlamagan.

Bu tasodif bo‘lishi mumkin edi. Ammo kapitan uchun bu juda qulay tasodif bo‘lib tuyuladi. Nega aynan jinoyat sodir bo‘lgan paytda kameralar o‘chgan? Kim ularni o‘chirgan? Eng muhimi, buni kim oldindan bilgan?

Surishtiruv davomida kapitan do‘kon atrofidagi odamlarni ham so‘roq qila boshlaydi. Shunda voqea joyi yaqinida yashaydigan bir ayol muhim ma’lumot beradi. U jinoyat sodir bo‘lgan kuni do‘kon tashqarisida Botirni sigaret chekayotganini ko‘rganini aytadi.

Bu oddiy ko‘rsatma kapitanning e’tiborini tortadi. Chunki boshqa xodimlardan Botir haqida so‘raganida, uning umri davomida sigaret chekmagani ma’lum bo‘ladi. Botir hatto tamakini yomon ko‘rishi bilan tanilgan.

Kapitan shu zahoti savol beradi: agar Botir chekmaydigan odam bo‘lsa, nega aynan o‘sha kuni tashqarida sigaret chekib turgan?

U Botirning bu harakatini oddiy odat emas, balki oldindan tayyorlangan alibi bo‘lishi mumkinligini taxmin qiladi. Balki Botir jinoyat vaqtida o‘zini boshqa joyda bo‘lgan qilib ko‘rsatish uchun ataylab tashqariga chiqqandir. Yoki kimdir uning o‘rniga sigaret chekib, guvohning xotirasida Botir obrazini qoldirishga uringandir.

Kapitan uchovlonning har bir harakatini qaytadan tekshira boshlaydi. Ularning telefonlari, jinoyat vaqtida qayerda bo‘lganlari, do‘kon kameralarining ishlash tizimi va voqea joyidagi mayda izlar birma-bir o‘rganiladi.

Asta-sekin yolg‘onlarning usti ochila boshlaydi. Jarohatlarning ayrimlari jinoyatchining hujumidan emas, o‘zlariga ataylab yetkazilgan bo‘lishi mumkinligi aniqlanadi. Voqea joyidagi ayrim izlar esa tashqaridan kelgan jinoyatchi haqidagi taxminni inkor qiladi.

Kapitan uchun eng katta savol esa hamon o‘sha: kameralarni kim va qanday qilib o‘chirgan?

Tekshiruv chuqurlashgani sari Sobir, Botir va Nigoraning ko‘rsatmalarida kichik, ammo muhim tafovutlar paydo bo‘ladi. Ularning har biri o‘zini qutqarishga urinarkan, boshqalarning rejasiga zarar yetkazadigan gaplarni aytib qo‘yadi.

Oxir-oqibat kapitan jinoyatning asosiy kalitini topadi. Kamera tizimiga faqat do‘kon ichini yaxshi biladigan odam aralasha olgani, pulning qayerda saqlanishi va boshliqlarning qachon yolg‘iz qolishi esa faqat xodimlarga ma’lum bo‘lgani ayon bo‘ladi.

Kapitan uchovlonni yuzlashtirib, ularning oldindan tuzilgan rejasini birma-bir ochib beradi. Botirning sigaret chekishi ham tasodif emasligi, balki jinoyat vaqtini chalkashtirishga qaratilgan harakatlardan biri bo‘lgani fosh bo‘ladi.

Ular dastlab hammasini inkor qilishadi. Ammo kapitan qo‘lidagi dalillarni ketma-ket keltirgach, ularning yolg‘on alibisi buziladi. Uchovlon bir-birini ayblay boshlaydi. Jinoyatni kim rejalashtirgani, kameralarni kim o‘chirgani va pulni kim yashirgani haqidagi haqiqat yuzaga chiqadi.

Shunday qilib, oson boyib ketish uchun tuzilgan reja ularning o‘ziga qarshi aylanadi. Ular boshqalarni aldash uchun yaratgan soxta manzara oxir-oqibat o‘z jinoyatlarini fosh etadigan eng katta dalilga aylanadi.

Film yakunida kapitan shunday xulosaga keladi: jinoyatchi qancha puxta reja tuzmasin, voqea joyida qoldirilgan eng kichik iz ham haqiqatga olib boradigan kalit bo‘lishi mumkin.